Son dakika haberleri Tekirdağ'ın haber sitesinde

  • Dolar 3.7852
  • Euro 4.6490
  • GR ALTIN 162.60
  • ÇEYREK 265.40

KIŞ DEPRESYONU

Mevsimsel özellikli depresyon tanılı hastalar incelendiğinde kış aylarında daha fazla melatonin salınımı olduğu gözlenmiştir. Sonbahar ve kış mevsiminde güneş ışığından daha az faydalanmamız nedeniyle beyinde bazı merkezler uyarılamadığı için mutluluk hormonu olarak bilinen serotonin yapımı çok azalır ve bu durumlarda melatonin artışıyla seyreden depresyon ortaya çıkar. Kış aylarında daha çok uykuya ihtiyaç duymamızın en büyük nedeni de ışığın azalmasıyla birlikte serotonin hormonunun azalmasına karşın melatonin hormonunun artmış olmasıdır. Kış dönemlerinde artan melatonin uykuyu arttırmakta ve insanlarda iştah açılmasına neden olmaktadır.

KIŞ DEPRESYONU

Mevsim değişiklikleri sadece bedenimizi değil ruhumuzu da etkiliyor. Daha karanlık ve soğuk bir döneme giriyoruz. Yazın aydınlık ve ılık günleri geride kalırken, fiziksel ve sosyal şartlar insanların depresif hissetmesine zemin hazırlıyor. Sinirlilik, alınganlık, konsantrasyon güçlüğü, keyifsizlik, yorgunluk, uykuda artma ya da azalma gibi belirtilerle kendini gösteren ve halk arasında ‘kış depresyonu’ diye adlandırılan bu değişim, mevsimsel duygu durum bozukluğu olarak tanımlanıyor.

İrmet Hospital Psikiyatri Uzmanı Uzm. Dr. İsmet KAYGISIZ, mevsimsel duygu durum bozukluğunun özellikle güneşin yüzünü daha az gösterdiği sonbahar ve kış aylarında beynimizin daha az mutluluk hormonu (serotonin) salgılamasıyla ortaya çıktığına dikkat çekiyor.

Mevsimsel değişikliklerin tüm canlılar üzerinde önemli etkileri bulunduğu uzun zamandır biliniyor. Öyle ki mevsimlerin insanlarda doğum ve ölüm oranları, büyüme hızı, depresyon, mani ve intihar sıklığındaki etkisi somut bir şekilde gözlemlenebiliyor. Günümüzde mevsimlerin değişimiyle seyreden, yılın belirli dönemlerinde ortaya çıkan ve tekrarlanan duygu durum değişiklikleri mevsimsel duygu durum bozukluğu olarak adlandırılıyor. Artık psikiyatrik bir bozukluk olarak kabul edilen mevsimsel duygu durum bozukluğunun yaşam boyu görülme sıklığı ise yüzde 17.1 olarak kabul ediliyor.

İrmet Hospital Psikiyatri Uzmanı Uzm. Dr. İsmet KAYGISIZ, “Mevsimsel duygu durum bozukluğu yaşadığını düşünenler, özellikle sabah gündoğumu ve akşam gün batışı saatlerinde doğaya çıkmalı, düzenli nefes egzersizleri yapmalı ve gözlerinin olabildiğince ışık almasını sağlamalıdır” diyor. Psikiyatri Uzmanı Uzm. Dr. İsmet KAYGISIZ, kış depresyonunu ve tedavi yöntemlerini şöyle anlatıyor:

KADINLARDA KIŞ DEPRESYONU ERGENLİKTE BAŞLAR

Yapılan bir araştırmada kadınlarda erkeklerde mevsimsel duygu durum bozukluğu görülme sıklığında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Türkiye’de bir devlet üniversitesinin araştırmasına göre, kadınlarda mevsimsel duygu durum bozukluğu oranı yüzde 21.1 çıkarken erkeklerde ise bu oran yüzde 15.5 olarak bulunmuştur.

Kadınlardaki kış depresyonu yaygınlığı ergenlikle başlayıp menopozla sona erer. Kadınların depresyonuna daha yüksek oranda anksiyete eşlik ederve döngüsel (her mevsim tekrarlayan) özelliği vardır.

Mevsimsel duygu durum bozukluğunun belirtileri şöyle sıralanabilir:

· Uyanmanın aşırı zor hale gelmesi

· Çocuk ve gençlerde sinirlilik ve hırçınlık

· Artan iştah, karbohidratlı besinlere düşkünlük, kilo alma (kimi raporlarda, bu süreçte iştah ve kilo kaybı da bildirilmiştir)

· Miskinlik ve geçmeyen yorgunluk

· İltihaplanma ile ilişkili bağışıklık sistemi yanıtının yükselmesi

· Sosyal etkileşimlere karşı ilgisizlik

· Günlük aktivitelerde motivasyon ve ilginin yok olması

· Cinsel istekte azalma (sonbahar/kış aylarında çocukların doğmasını engelleyecek evrimsel bir avantaj olduğu düşünülmektedir)

· Düşüncede belirsizlik, odaklanma zorluğu ve karar vermenin güçleşmesi

· Önemsizlik fikrinin baskın olması ve tekrar eden ölüm düşüncesi

TEDAVİ YÖNTEMLERİ

PSİKOTERAPİ

Mevsimsel duygu durum bozukluğu tedavisinde sıklıkla antidepresanlar, uyku yoksunluk terapileri ve özellikle de fototerapi kullanılır.

Sonbahar ve kış aylarında gecenin uzaması ve ışığa maruz kalınan sürenin kısalmasına bağlı olarak melatonin salınım süresinin artmasıyla organizmada enerji depolanması süreci başlar ve bu süreç daha fazla uyku, gıda alımına yol açar. Antidepresan etkisi gösteren ışık tedavisi (fototerapi) ile melatonin salınımı azaltılarak bu süreç tersine çevrilmektedir.

Mevsimsel duygu durum bozukluğunda sadece antidepresan kullanımı kalıcı olarak çözmez. Bu nedenle en uygun tedavi yöntemi ilaç kullanımı ile psikoterapinin birlikte ilerlemesidir.

EGZERSİZ VE YÜRÜYÜŞ

Depresyon için ilaçlardan uzak bir tedavi, egzersizdir. Mevsimsel duygu durum bozukluğu yaşadığını düşünenler, özellikle akşam gün batışı saatlerinde doğaya çıkmalı, düzenli nefes egzersizleri yapmalı ve gözlerinin olabildiğince ışık almasını sağlamalıdır.

Ek olarak, yaşam tarzında ışığa daha fazla maruz kalmanızı sağlayacak değişiklikler büyük fark yaratabilir. Normal gün döngüsüne ancak mümkün olduğunca fazla güneş ışığına ve akşam saatlerinde daha fazla karanlığa maruz kalarak kavuşabiliriz. Dolayısıyla iş yerindeyken dışarı çıktığınız molalar alın. İzinli günlerinizi dışarıda geçirin. Akşamları yapay ışıklandırmaları daha az kullanın.

Mevsimsel duygu durum bozukluğu yaşayan kişiler halsizliğinde etkisiyle hareketten kaçınır ama fiziksel aktivitenin eksikliği nedeniyle daha halsizleşir. Ancak kişilerin daha fazla fiziksel aktiviteye yönelerek bu kısır döngü kırması gerekir.

Kışın etkisiyle kişilerin günlük yaşantılarında büyük değişiklikler yapmalarından

kaçınmaları, hayatlarına olabildiğince aynı düzenle devam etmeleri, zaten hormonlar bizi bu duruma sürüklüyormuş diyerek durumu kabullenip pes etmemeleri, uyku düzenlerini bozacak kötü alışkanlıklardan kaçınmaları mevsimsel duygu durum bozukluğuna yakalanma riskini azaltacaktır.

KOŞULSUZ KABULLE YAKLAŞILMALI

Fizyolojik nedenleri bu denli çok olan duygu durum bozukluğuna yakalanan insanlara karşı yakınları her psikolojik rahatsızlıkta olması gerektiği gibi koşulsuz kabulle yaklaşmalıdır.

Depresyondaki kişinin isteksiz ve halsiz davranışları yakınlarını da depresif duygu durumuna sürükler ve tahammül sınırını düşürür. Ancak bu durumun geçici bir süreç olduğu ve kişinin o an belli etmese de yakınlarına ihtiyacı olduğu unutulmamalıdır. Depresyondaki kişilere karşı olabildiğince anlayışlı, hayatlarındaki pozitif şeyler hatırlatılarak yaklaşılmalıdır.

Depresyondaki kişilerin intihar olasılığı, diğer kişilerden %15 oranında daha fazladır. Bu nedenle depresyondaki kişiler uzaktan da olsa sürekli bir denetim altında bulundurulmalıdır.”

Uzm. Dr. İsmet Kaygısız

Psikiyatri

Beğendim 0 Muhteşem 0 Haha 0 İnanılmaz 0 Üzgün 0 Kızgın 0

HABERE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


yükleniyor
ANKET

Yeni İnternet Sitemizi Beğendiniz mi?

  • S.Lig
  • 1.Lig
  • 2.Lig Kırmızı
  • 2.Lig Beyaz
    Takımlar O G B M Av P
1 İstanbul Başakşehir 17 11 3 3 13 36
2 Galatasaray 17 11 2 4 15 35
3 Fenerbahçe 17 9 6 2 14 33
4 Beşiktaş 17 8 6 3 13 30
5 Kayserispor 17 8 6 3 7 30
6 Göztepe 17 9 3 5 4 30
7 Trabzonspor 17 8 5 4 5 29
8 Demir Grup Sivasspor 17 8 2 7 -4 26
9 Bursaspor 17 7 4 6 9 25
10 Yeni Malatyaspor 17 6 4 7 -3 22
11 Kasımpaşa 17 5 4 8 -6 19
12 Akhisar Bld. Genç. 17 5 4 8 -8 19
13 Aytemiz Alanyaspor 17 5 3 9 -5 18
14 Osmanlıspor FK 17 5 2 10 -8 17
15 Antalyaspor 17 4 5 8 -12 17
16 Atiker Konyaspor 17 4 3 10 -7 15
17 Gençlerbirliği 17 3 5 9 -12 14
18 Karabükspor 17 2 3 12 -15 9
Şampiyonlar Ligi
UEFA
Alt Lig
    Takımlar O G B M Av P
1 MKE Ankaragücü 17 10 4 3 12 34
2 Ümraniyespor 17 9 5 3 9 32
3 Çaykur Rizespor 17 9 4 4 11 31
4 Giresunspor 17 8 6 3 10 30
5 Adanaspor 17 7 5 5 -3 26
6 Boluspor 17 7 3 7 4 24
7 Erzurum BB 17 6 6 5 0 24
8 Balıkesirspor 17 7 5 5 4 23
9 Vartaş Elazığspor 17 6 5 6 2 23
10 İstanbulspor 17 6 5 6 1 23
11 Gazisehir Gaziantep FK 17 4 8 5 4 20
12 Altınordu 17 5 5 7 -1 20
13 Adana Demirspor 17 5 5 7 -3 20
14 Samsunspor 17 4 7 6 -6 19
15 Eskişehirspor 17 5 6 6 4 18
16 Denizlispor 17 3 5 9 -11 14
17 Manisaspor 17 6 2 9 -6 11
18 Gaziantepspor 17 1 4 12 -31 4
    Takımlar O G B M Av P
1 Menemen Belediyespor 17 12 2 3 27 38
2 Sivas Belediyespor 17 11 5 1 20 38
3 Hatayspor 17 12 2 3 18 38
4 Afjet Afyonspor 17 11 5 1 15 38
5 Keçiörengücü 17 10 2 5 24 32
6 Sancaktepe Belediyespor 17 9 5 3 12 32
7 İnegölspor 17 8 5 4 1 29
8 Sarıyer 17 7 3 7 3 24
9 Tokatspor 17 6 6 5 -3 24
10 Kastamonuspor 17 7 2 8 5 23
11 Amed Sportif 17 5 5 7 -1 20
12 Etimesgut Belediyespor 17 5 4 8 -4 19
13 Eyüpspor 17 5 3 9 -10 18
14 Bodrumspor 17 4 4 9 -10 16
15 Bucaspor 17 4 4 9 -7 13
16 Tuzlaspor 17 4 1 12 -15 13
17 Kocaeli Birlik Spor 17 2 2 13 -23 5
18 Mersin İdmanyurdu 17 1 0 16 -52 -9
    Takımlar O G B M Av P
1 Gümüşhanespor 17 11 3 3 18 36
2 Altay 17 9 5 3 12 32
3 Bandırmaspor 17 10 2 5 9 32
4 Bugsaşspor 17 9 4 4 13 31
5 Sakaryaspor 17 8 6 3 10 30
6 Sanliurfaspor 17 9 3 5 9 30
7 Hacettepe Spor 17 7 7 3 13 28
8 Kırklarelispor 17 7 5 5 3 26
9 Niğde Belediyespor 17 7 5 5 0 26
10 Zonguldak Kömürspor 17 6 5 6 -4 23
11 Konya Anadolu Selçukspor 17 5 6 6 -5 21
12 Pendikspor 17 5 5 7 -2 20
13 Fatih Karagümrük 17 5 2 10 -7 17
14 Fethiyespor 17 3 6 8 -10 15
15 Kahramanmaraşspor 17 3 5 9 -13 14
16 Karşıyaka 17 3 8 6 -6 11
17 Nazilli Belediyespor 17 2 4 11 -22 10
18 Silivrispor 17 1 5 11 -18 8
NAMAZ VAKİTLERİ
yukarı çık